Man (68) krijgt voorwaardelijke straf na 1,5 dag niet helpen van stervende partner; rechtbank oordeelt dat liefdesrelatie geen wettelijke zorgplicht is
De Rechtbank Midden-Nederland heeft een 68-jarige man veroordeeld tot een geheel voorwaardelijke hechtenis van twee maanden, nadat hij anderhalve dag verzuimde medische hulp in te schakelen voor zijn stervende vriendin. De vrouw werd in de nacht getroffen door een zware hersenbloeding. Pas 36 uur later, nadat haar zus ingreep, belde de man 112. De zaak bevat een opmerkelijk juridisch oordeel: omdat het stel niet was getrouwd en niet samenwoonde, had de man volgens de wet geen formele 'zorgplicht'. Hij werd daarom vrijgesproken van het zwaarste vergrijp.
Een fatale zaterdagnacht
Het drama speelde zich af in het weekend van 14 september 2024. De vriendin van de man verbleef bij hem thuis toen zij rond 03.30 uur plotseling riep dat ze een hersenbloeding had. Ze viel op de grond en verloor de kracht in haar benen. De man legde kussens en een deken neer, maar belde geen ambulance omdat zij (terwijl ze nog aanspreekbaar was) "nee" zei tegen het inschakelen van hulp.
In de loop van de zaterdagochtend verslechterde haar situatie drastisch. Ze raakte buiten bewustzijn en liet haar urine lopen. Op dit moment verkeerde ze onmiskenbaar in levensgevaar. Toch belde de man geen 112. Bizar genoeg maakte hij wel een filmpje van haar, met de gedachte: "Als ze wakker werd, wilde ik die film laten zien van 'je moet echt naar de dokter'." Pas op zondagavond 20.00 uur, nadat de zus van de vrouw ongerust contact zocht en hem opdroeg direct de hulpdiensten te bellen, schakelde hij 112 in. In het ziekenhuis bleek redding onmogelijk; de vrouw overleed enkele dagen later aan de gevolgen van het inmiddels massieve hersenaneurysma.
Geen formele 'bijzondere zorgplicht' voor latrelatie
De officier van justitie eiste een deels onvoorwaardelijke celstraf op basis van artikel 255 uit het Wetboek van Strafrecht: het in hulpeloze toestand achterlaten van iemand aan wie men wettelijke zorg verschuldigd is. De rechtbank sprak de man hier echter van vrij. Dit artikel uit 1886 stamt uit een tijd waarin het huwelijk de norm was. Omdat de verdachte en zijn vriendin een 'latrelatie' hadden, niet samenwoonden en geen geregistreerd partnerschap hadden, was er volgens de rechtbank geen sprake van een juridische zorgplicht. De rechters oordeelden dat het aan de politiek is – en niet aan de rechtbank – om deze oude wetgeving aan te passen aan moderne relatievormen.
Wel werd de man veroordeeld voor het lichtere artikel 450: het nalaten van het verlenen van hulp aan iemand in acuut levensgevaar. Zodra de vrouw buiten bewustzijn raakte, had de man moeten beseffen dat ze kon overlijden en direct 112 moeten bellen, ongeacht haar eerdere weigering.
Kortsluiting en dissociatie redden man van de cel
Dat de man na dit uiterst laakbare verzuim niet naar de gevangenis of taakstraf hoeft, heeft alles te maken met zijn eigen zware psychiatrische en fysieke toestand. Uit onderzoek bleek dat de man een zwaar getraumatiseerd verleden heeft en lijdt aan complexe PTSS en een vermijdende persoonlijkheidsstoornis.
Toen zijn vriendin geen ambulance wilde en hij haar later niet wakker kreeg, liep de spanning zo hoog op dat de man volledig blokkeerde. Volgens psychologen raakte hij in een dissociatieve 'zombiestatus', met amnesie (geheugenverlies) en bewustzijnsvernauwing tot gevolg. Het weigeren in te grijpen wordt hem daarom in *sterk verminderde mate* toegerekend. Omdat de man ook nog eens lijdt aan de terminale longziekte COPD in het laatste stadium, legt de rechtbank hem een milde straf op: een geheel voorwaardelijke hechtenis van twee maanden (met een proeftijd van twee jaar).
Een schadeclaim van de vader van de overleden vrouw (voor affectieschade) werd niet-ontvankelijk verklaard. De rechtbank oordeelde dat op basis van het strafdossier medisch niet voor de volle 100 procent kon worden bewezen dat de vrouw wél had overleefd als de man zaterdagochtend 112 had gebeld; artsen schatten haar overlevingskans op dat moment op circa 50%.
Gerelateerde artikelen
- 8 jaar cel voor Georgische 'bosverkrachter' na reeks brute zedenmisdrijven in Zeist en Bunschoten
- Strafzaak tegen stel uit Woudenberg en Almere wegens structureel misbruik en drogeren van oppaskinderen (2-10 jaar) begint maandag
- Man op fatbike valt twee vrouwen lastig tijdens nachtelijke rit op Troelstralaan in Utrecht: politie deelt signalement
