De raadselachtige moord op Emmy Hogema-Diepenbrock (69) in 1992: het verdwenen geldkistje en het mysterie van het boek 'De Verrader'

DE RAADSELACHTIGE MOORD OP EMMY HOGEMA-DIEPENBROCK (69) IN 1992: HET VERDWENEN GELDKISTJE EN HET MYSTERIE VAN HET BOEK 'DE VERRADER'

Woensdag 30 september 1992 werd het levenloze lichaam van de 69-jarige weduwe Emerentia (Emmy) Hogema-Diepenbrock aangetroffen in haar woning aan de Jacob van Weesenbekestraat 29 in Amsterdam-Geuzenveld. De alleenstaande moeder van vijf kinderen bleek te zijn vastgebonden en door verstikking om het leven gebracht. Meer dan dertig jaar later is deze brutale roofmoord nog altijd onopgelost. Een verdwenen kistje met 2.700 gulden, een opmerkelijk DNA-spoor én het raadselachtige bezoek van een man die een boek met de titel 'De Verrader' afleverde, vormen de kern van deze beklemmende cold case.

Wie was Emmy Hogema-Diepenbrock?

Emerentia Diepenbrock werd geboren in 1922 in Groningen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog trouwde ze met haar echtgenoot Henk Hogema, waarna het echtpaar zich vestigde in Amsterdam. Samen streken zij neer aan de Jacob van Weesenbekestraat in Geuzenveld, waar hun vijf kinderen opgroeiden.

Na het overlijden van haar echtgenoot in 1982 bleef Emmy als 60-jarige weduwe achter in het huis waar ze het grootste gedeelte van haar leven had gewoond. Ze zat niet bij de pakken neer en stond bekend als een uiterst vitale, sociale en hulpvaardige vrouw. Ze was actief binnen de katholieke kerk, zat bij een handwerkclubje met vriendinnen en hielp mensen in haar omgeving met alledaagse zaken zoals het doen van boodschappen. Familieleden omschrijven haar als een echte gezinsvrouw die altijd voor iedereen klaarstond.

De ontdekking in de woonkamer

Op dinsdag 29 september 1992 was Emmy nog thuis en keek ze gedurende de dag televisie. Dit was tevens de verjaardag van haar jongste dochter. Die avond vermoedt de recherche dat het delict heeft plaatsgevonden.

Een dag later, op woensdag 30 september 1992, ontstond er grote ongerustheid bij een vriendin omdat Emmy telefonisch onbereikbaar bleef en niet reageerde op contactpogingen. De vriendin besloot naar de woning aan de Jacob van Weesenbekestraat te gaan om poolshoogte te nemen. Daar trof zij het ontzielde lichaam van Emmy aan op de vloer van de kleine woonkamer.

Plaats delict en doodsoorzaak

Uit het uitgebreide forensische politieonderzoek bleek dat er geen enkel spoor van inbraak of geforceerde toegang bij de woning aanwezig was. De recherche gaat er op basis van het sporenbeeld vanuit dat Emmy zelf nietsvermoedend de voordeur voor de dader of daders heeft geopend. Familieleden gaven bij het onderzoek aan dat Emmy normaal gesproken alleen de deur opende voor bekenden of verwachten.

Eenmaal binnen werd de 69-jarige vrouw vastgebonden. Vervolgens werd zij door verstikking om het leven gebracht.

Het verdwenen geldkistje met 2.700 gulden

Tijdens de schouw van het huis stelde de recherche vast dat het meubilair en de woning op diverse plaatsen overhoop waren gehaald. Er was bewust doorzoekt naar waardevolle spullen.

Na de moord bleek een grijs geldkistje uit het huis verdwenen. Emmy bewaarde daarin een contant geldbedrag van circa 2.700 gulden. Zij spaarde dit specifieke bedrag voor de aanschaf van een nieuw bankstel. Volgens de politie en familie waren er slechts heel weinig mensen die op de hoogte waren van het feit dat Emmy dit geld thuis bewaarde. De recherche hield ernstig rekening met het scenario dat de dader(s) in 1992 dringend op zoek waren naar geld vanwege financiële problemen of schulden.

Het raadselachtige boek 'De Verrader'

Een van de meest opmerkelijke en mysterieuze onderzoekssporen betreft een voorval op maandag 28 september 1992, precies één dag voordat Emmy om het leven werd gebracht.

Een onbekende man kwam die dag bij Emmy aan de deur om een boek af te leveren. Het ging om de thriller 'De Verrader', geschreven door de bekende auteur Frederick Forsyth. Emmy verwachtte geen boekenbezorging, vond het voorval vreemd en wist niet wat ze ermee aan moest. Volgens de politiereconstructie heeft deze onbekende bezorger tijdens zijn bezoek mogelijk ook gebruikgemaakt van het toilet in de woning.

Na het aantreffen van het misdrijf bleek het boek 'De Verrader' spoorloos uit de woning verdwenen, net als het geldkistje. Voor het onderzoeksteam blijven cruciale vragen openstaan:

• Wie was de man die het boek op 28 september 1992 bij Emmy bracht?
• Waarom werd specifiek dit boek afgeleverd en waarom verdween het na de moord weer uit het huis?
• Was deze bezoeker direct betrokken bij de moord of verleende hij hand- en spandiensten aan de dader?

Aanhouding verdachte in 1992 en vrijspraak

Kort na het misdrijf in 1992 hield de politie een verdachte aan. Het betrof een destijds 34-jarige man die via via een bekende was van het slachtoffer. Hoewel de politie dacht voldoende bewijs te hebben verzameld, oordeelde de rechter dat er te weinig wettig en overtuigend bewijs lag om de man te veroordelen. Hij werd vrijgesproken, wat betekent dat de dader of daders nog altijd ongestraft rondlopen.

DNA-sporen en Coldcase-heropening

Tijdens het forensisch onderzoek in 1992 werd in het huis een belangrijk DNA-spoor aangetroffen waarvan niet uitgesloten kan worden dat het van de dader afkomstig is. Hoewel vergelijkingen met internationale en Europese databanken destijds geen match opleverden, biedt moderne forensische technologie nieuwe kansen.

In januari 2018 bracht het Coldcase Team Amsterdam de zaak opnieuw onder de aandacht via Opsporing Verzocht en de officiële landelijke Coldcasekalender (opgenomen onder week 39). De politie maakte hierbij bekend dat er werd gekeken naar de inzet van een grootschalig DNA-verwantschapsonderzoek om alsnog een doorbraak te forceren.

Beloning van 15.000 euro voor de gouden tip

De hoofdofficier van justitie in Amsterdam heeft een beloning van 15.000 euro beschikbaar gesteld voor de gouden tip die leidt tot het oplossen van deze moordzaak. De recherche richt zich in het bijzonder op getuigen die destijds informatie hebben achtergehouden of bij wie de verhoudingen na al die jaren zijn veranderd.

Gerelateerde artikelen

• Cold Case: De koelbloedige moord op thaibokstrainer Saban Berk
• De mysterieuze verdwijning van Rodney Doevendans (52): Misdrijf, ongeval of een nieuw leven in Spanje?
• Ongeïdentificeerde dode man in het Flevopark in Amsterdam (1998)
• Cold Case: Het onopgeloste mysterie van Betty Szabó (19): Een brute moord, een hologram en nieuwe DNA-hits
• Cold Case: De raadselachtige verdwijning van Thijs Poos (29) en het mysterie van 'Van Rosmalen'
• Cold Case Dossier: De lugubere vondst van Lex van Cittert en het mysterie van het voormalige motorclubhuis